TILSHUNOSLIKDA SODDA GAPNING STRUKTUR TUZILISHINI O‘RGANISHGA OID YONDASHUVLAR

Authors

  • Sayfullayeva R. R. UzMU professori Author
  • Yuldosheva Nilufar Ergashevna Qarshi davlat universiteti O‘zbek tilshunosligi kafedrasi professori,filologiya fanlari doktori nilu.75@mail.ru Author

Keywords:

grammatik qurilish, sintaktik birlik, sub’ekt, predikat, atribut, til, lison, nutq, adabiy til, kesim, sintaktik qolip

Abstract

Ushbu maqolada sodda gapning struktur tuzilishini o‘rganishga oid yondashuvlar haqida fikr yuritiladi. Jumladan, gap tuzilishiga an’anaviy (mantiqiy (logik), ruhiy (psixologik), struktur-funksional) yondashuv hamda zamonaviy  (kognitiv, diskursiv, dalilli) yondashuvlar asosidagi qarashlar  va sintaktik nazariyalar tahlilga tortiladi.

Downloads

Download data is not yet available.

References

1. Абузалова М. Ўзбек тилида содда гапнинг энг кичик қурилиш қолипи ва унинг нутқда воқеланиши: Филол. фан. номз. ...дисс. – Бухоро, 1994. – 128 б.

2. Акрамов Ш. Ўзбек тилининг гап қурилишида тўлдирувчи ва ҳол. [WPm] валентлиги асосида: Филол. фан. номз. ...дисс. – Тошкент, 1997.

3. Аристотель.Сочинения в четырех томах.М.: Мысль, 1978.Т.2.688 с.

4. Арутюнова Н. Д. Типы языковых значений. Оценка. Событие. Факт. М.: «Наука». 1988.

5. Бобокалонов Р. Ўзбек тилида гап синтаксиси ва сўз-гапларнинг систем-структур талқини: Филол. фан. номз. ...дисс. – Тошкент, 2003.

6. Гегель Г. В.Ф. Наука логики. Том 1. – М.: Мысль, 1970. – C. 111-112.

7. Менглиев Б.Р. Лисоний тизим яхлитлиги ва унда сатҳлараро муносабатлар: Филол. фан. докт. ... дисс. автореф. – Тошкент, 2002. – 22 б.

8. Муҳаммаджонова С. Ҳозирги ўзбек адабий тилида уюшган гаплар: Филол. фан. номз. ...дисс. – Самарқанд, 1999.

9. Неъматов Ҳ. Лингвистик тадқиқот методикаси, методологияси ва методлари. – Бухоро: НС, 2005. – Б. 80-120.

10. Нигматов Х.Г., Абдуллаев К.М., Банару В.И. и др. Структура предложения и актуальные вопросы синтаксиса тюркских языков. (Тезисы формально-функционального исследования) // Советская тюркология. – 1984. – № 5. – С. 3-10

11. Нигматов Х.Г., Абдуллаев К.М., Банару В.И. и др. Способы синтаксической связи и актуальные вопросы тюркского синтаксиса. (Тезисы формально-функционального исследования) // Советская тюркология. – 1988. – № 4. – С. 3-9.

12. Пауль Г. Принципы истории языка / пер. с нем. под ред.А.А.Холодовича.М.: Изд-во иностранной лит., 1960. 500 с.

13. Сайфуллаева Р. Ҳозирги ўзбек тилида қўшма гапларнинг формал-функционал талқини: Филол. фан. докт. … дисс. – Тошкент, 1993.

14. Фреге Г. Шрифт понятий // Методы логических исследований.Тбилиси: Мецниереба, 1987.С.83–151

15. Қурбонова М., Раҳмонова Н. Содда гапнинг янгича талқини // Тил ва адабиёт таълими. –Тошкент, 2003. – №2. – Б. 88.

16. Қурбонова М. Ўзбек тилшунослигида формал-функционал йўналиш ва содда гап қурилишининг талқини: Филол. фан. докт. … дисс. – Тошкент, 2001.

17. Қурбонова М. Ҳозирги замон ўзбек тили: содда гап синтаксиси учун материаллар. – Тошкент, 2002. – Б. 8-9.

18. Щерба Л. В. О частях речи в русском языке // Щерба Л. В. Языковая система и речевая деятельность. – М. 1974. С. 77-100 .

19. Юлдошева Н. Йиғиқ гапнинг формал-функционал талқини: Филол. фан.номз. дисс. – Тошкент, 2009. –Б. 17.

Downloads

Published

2025-10-20

How to Cite

TILSHUNOSLIKDA SODDA GAPNING STRUKTUR TUZILISHINI O‘RGANISHGA OID YONDASHUVLAR. (2025). Conferences, 1(2), 8-12. https://xiuresearch.com/index.php/Conferences/article/view/180
Indexed & Abstracted In

Our articles are indexed and discoverable across leading academic databases worldwide